Steeds meer zaken regel je online. Je krijgt e-mails van banken, pakketdiensten, webwinkels, zorgorganisaties en de overheid. Meestal gaat dat goed. Maar soms lijkt een e-mail echt, terwijl dat niet zo is. Zo’n valse e-mail noemen we een nep e-mail of phishingmail.

Wat is een nep e-mail?

Een nep e-mail is een vals bericht. De afzender doet alsof hij van een betrouwbaar bedrijf of een bekende organisatie is.

Het doel is vaak om jou op een link te laten klikken of om persoonlijke gegevens te krijgen, zoals je wachtwoord of bankgegevens. Dit heet phishing.

Waarom moet je opletten bij e-mails?

Een nepbericht kan veel schade veroorzaken. Je gegevens kunnen worden misbruikt. Je kunt geld kwijtraken. Ook kan er een virus op je computer komen.

Klik daarom niet zomaar op links, knoppen of bijlagen in een e-mail.

Gelukkig kun je nep-e-mails vaak herkennen. Kijk rustig naar het bericht. Controleer daarna een paar dingen.

Hoe herken je een nep e-mail?

Je herkent een nep e-mail vaak aan een aantal signalen. Hieronder staan de belangrijkste punten waar je op kunt letten.

1. Voelt de taal of toon vreemd?

Nepberichten hebben vaak spelfouten. Soms lopen de zinnen niet goed. Ook gebruiken oplichters vaak dringende taal.

Voorbeelden zijn:

• “URGENT”
• “Laatste waarschuwing”
• “Je rekening wordt direct geblokkeerd”

Echte bedrijven schrijven meestal netjes en duidelijk. Een spelfout betekent niet altijd dat een bericht nep is. Maar het is wel een reden om extra goed op te letten.

2. Word je niet persoonlijk aangesproken?

Een echt bedrijf kent meestal je naam of klantnummer.

Staat er alleen “Geachte klant” of “Beste gebruiker”? Dan hoeft het bericht niet meteen nep te zijn. Maar het is wel een waarschuwing.

Let extra goed op als het bericht ook vraagt om snel ergens op te klikken.

3. Vraagt de e-mail om gegevens?

Een echt bedrijf vraagt je nooit zomaar via e-mail om je wachtwoord, pincode of bankgegevens.

Gebeurt dit wel? Dan is dat bijna altijd een teken van oplichting.

Klik dan niet op de link. Vul ook geen gegevens in.

4. Klopt het e-mailadres van de afzender?

Kijk altijd goed naar het e-mailadres van de afzender. Dit is het adres achter het @-teken.

Een echt adres kan bijvoorbeeld zijn:

• service@ing.nl

Een nep adres kan bijvoorbeeld zijn:

• service@ing-beveiliging-alert.com, of
• klantenservice@xh748ty.net

Ziet het e-mailadres er vreemd uit? Of lijkt het net niet te kloppen? Klik dan niet verder.

Twijfel je? Zoek dan zelf de echte website of het telefoonnummer van het bedrijf op.

5. Zien links of bijlagen er vreemd uit?

Ga met je muis boven een link staan, zonder te klikken. Onderaan het scherm zie je dan vaak het echte webadres.

Klopt dat adres niet? Of ziet het er vreemd uit? Klik dan niet.

Open ook nooit zomaar een bijlage van iemand die je niet kent. Doe dit ook niet als je de bijlage niet verwacht.

Via bijlagen kan er een virus op je computer komen.

Wat is een voorbeeld van een nep e-mail?

Stel: je krijgt een e-mail die lijkt te komen van je bank. In het bericht staat dat je bankpas is geblokkeerd. Je moet direct opnieuw inloggen via een link.

De e-mail ziet er misschien echt uit. Toch is dit vaak een nep e-mail.

Ook berichten over gewonnen prijzen, pakketkosten of erfenissen zijn vaak nep. Let extra goed op als je snel moet reageren. Of als je gegevens moet invullen.

Wat kun je doen om veilig te blijven?

• Controleer altijd het e-mailadres van de afzender.
• Klik niet zomaar op links of knoppen in e-mails.
• Open bijlagen alleen  als je de afzender kent en de bijlage verwacht.
• Geef nooit je wachtwoord, pincode of bankgegevens door via e-mail.
• Houd je computer, telefoon en tablet up-to-date.

Twijfel je? Ga dan zelf naar de echte website van het bedrijf. Of neem telefonisch contact op.

Hoe krijg je meer vertrouwen online?

Veilig internetten gaat niet alleen over techniek. Het gaat ook over vertrouwen in jezelf.

Als je weet waar je op moet letten, herken je nep-e-mails sneller. Zo kun je met meer rust gebruikmaken van internet en e-mail.

Wil je hier meer over leren?

Vind je het herkennen van een neppe e-mail lastig? Of wil je graag oefenen onder begeleiding van iemand?

Kijk dan bij het aanbod van de computercursussen van Digiwijs 3.0

Daar leer je stap voor stap hoe je veiliger en met meer vertrouwen gebruikmaakt van je computer, tablet, telefoon en internet.

Word vrijwilliger bij Digiwijs 3.0

Ben je handig met de computer? En vind je het leuk om anderen te helpen?

Bij Digiwijs 3.0 helpen vrijwilligers mensen om digitaal vaardiger te worden.

Je hoeft geen computerexpert te zijn. Geduld, duidelijk uitleggen en goed luisteren zijn minstens zo belangrijk.

Lijkt het je leuk om anderen te helpen met digitale vaardigheden? Dan is vrijwilligerswerk bij Digiwijs 3.0 misschien iets voor jou.